Osiem osiem lat rok po po upadku upadek komunizmu komunizm , , po po normalizacji normalizacja stosunków stosunki z z Izraelem Izrael , , po po przyjęciu przyjęcie ustawy ustawa o o stosunku stosunek państwa państwo do do gmin gmina żydowskich żydowski i i licznych liczny politycznych polityczny burzach burza , , polscy polski Żydzi żyd muszą musieć muszą musieć muszą się musieć się nie muszą się musieć się już już bać bać bać bać o o przetrwanie przetrwać . . Mogą móc Mogą móc Mogą móc wreszcie wreszcie przyjrzeć przyjrzeć przyjrzeć się przyjrzeć się przyjrzeć się przyjrzeć się sami sam sobie się : : ilu ile ich on jest być jest być jest być , , jacy jaki są być są być są być , , czego co pragną pragnąć pragną pragnąć pragną pragnąć ? ?

Na na naszej nasz okładce okładka wiceprzewodniczący wiceprzewodniczący gminy gmina we w Wrocławiu Wrocław Jerzy Jerzy Kichler ogląda oglądać ogląda oglądać ogląda oglądać plany plan odbudowy odbudowa odzyskanej odzyskać odzyskanej odzyskać wreszcie wreszcie Synagogi synagoga Pod pod Bocianem bocian . . Jakie jaki jest być jest być jest być żydostwo żydostwo polskie polski pod koniec pod koniec tego ten najstraszliwszego straszliwy wieku wiek ? ?

Poniedziałek poniedziałek , , wieczór wieczór . . Kilkanaście kilkanaście osób osoba spotkało spotkać spotkało spotkać spotkało się spotkać się spotkało się spotkać się w w katowickim katowicki klubie klub TSKŻ . .

– – Normalnie normalnie jest być jest być jest być nas my ze z dwa dwa razy raz więcej dużo – – mówi mówić mówi mówić mówi mówić doktor doktor Halina Halina , , szczupła szczupły brunetka brunetka , , lekarka lekarka z z katowickiego Katowickie szpitala szpital . . – – Ale ale strajk strajk komunikacji komunikacja zablokował zablokować zablokował zablokować zablokował zablokować miasto miasto . .

KATOWICE Katowice – – PRZY przy HERBACIE herbata

Przyszli przyjść Przyszli przyjść Przyszli przyjść więc więc ci ty , , którzy który mieszkają mieszkać mieszkają mieszkać mieszkają mieszkać niedaleko niedaleko . . Albo albo mają mieć mają mieć mają mieć samochód samochód , , jak jak Gutmanowie Gutman . . Albo albo którym który tak tak bardzo bardzo zależy zależeć zależy zależeć zależy zależeć , , że że jak jak Marzena Marzena , , dwudziestoparoletnia urzędniczka urzędniczek , , przyjechali przyjechać przyjechali przyjechać przyjechali przyjechać mikrobusem mikrobus , , okazją okazja , , na na łebka łebek , , żeby żeby posiedzieć posiedzieć posiedzieć posiedzieć i i wypić wypicie razem raz herbatę herbata . . Na pierwszy rzut oka na pierwszy rzut oka nie nie bardzo bardzo wiadomo wiadomo wiadomo wiadomo , , na na czym co im on tak tak zależy zależeć zależy zależeć zależy zależeć . .

W w klubie klub jest być jest być jest być smętnie smętnia . . Ściany ściana wyłożono wyłożyć wyłożono wyłożyć sklejką sklejka pomalowaną pomalować pomalowaną pomalować na na ciemny ciemny brąz brąz . . Wycięte wyciąć Wycięte wyciąć z z kartonu karton , , przylepione przylepić przylepione przylepić do do sklejki sklejka litery litera składają składać składają składać składają się składać się składają się składać się na na kategoryczne kategoryczny hasło hasło : : “ “ Poznaj poznać Poznaj poznać Izrael Izrael ” ” . . Pod pod hasłem hasło wielbłąd wielbłąd z z izraelskiego izraelski plakatu plakat zachęca zachęcać zachęca zachęcać zachęca zachęcać do do wycieczki wycieczka na na pustynię pustynia Negew i i nad nad

Morze morze Czerwone czerwone . . Do do odwiedzin odwiedziny w w klubie klub zachęcać zachęcać zachęcać zachęcać ma mieć ma mieć ma mieć chyba chyba tablica tablica ogłoszeń ogłoszenie na na drzwiach drzwi stołówki stołówka . . Przypięte przypiąć Przypięte przypiąć komunikaty komunikat zachęcają zachęcać zachęcają zachęcać nie zachęcają zachęcać jednak jednak do do niczego nic . .

– – To to To to jedyne jedyny miejsce miejsce , , gdzie gdzie mogę móc mogę móc mogę móc być być być być z z innymi inny Żydami Żyd – – mówi mówić mówi mówić mówi mówić Marzena Marzena . . Nie nie , , w w pracy praca nic nic wiedzą wiedzieć wiedzą wiedzieć nie wiedzą wiedzieć . . I i dowiedzą dowiedzieć dowiedzą dowiedzieć dowiedzą się dowiedzieć się nie dowiedzą się dowiedzieć się , , nawet nawet jeśli jeśli przeczytają przeczytać przeczytają przeczytać przeczytają przeczytać “Midrasz” “midrasz” : : Marzena Marzena prosi prosić prosi prosić prosi prosić , , żeby żeby podawać podawać nie podawać podawać jej on prawdziwego prawdziwy imienia imię . .

Trzydziestoletnia trzydziestoletni doktor doktor Halina Halina prosi prosić prosi prosić prosi prosić o o to to to to samo sam . . – – Mogliby móc Mogliby móc mnie ja rozpoznać rozpoznać rozpoznać rozpoznać – – mówi mówić mówi mówić mówi mówić zaniepokojona zaniepokoić zaniepokojona zaniepokoić . . – – Tego to się się bardzo bardzo boję bać boję bać boję bać . .

Raz raz zdarzyło zdarzyć zdarzyło zdarzyć się zdarzyło zdarzyć się się zdarzyło zdarzyć się , , że że przez przez omyłkę omyłka zostawiła zostawić zostawiła zostawić zostawiła zostawić na na biurku biurko zaadresowany zaadresować zaadresowany zaadresować list list do do jednej jeden z z żydowskich żydowski instytucji instytucja w w Warszawie warszawa . . – – Całą cały noc noc spałam spać spałam spać nie spałam spać . . Rano rano przychodzę przychodzić przychodzę przychodzić przychodzę przychodzić do do pracy praca i i oddziałowa oddziałowa z z takim taki dziwnym dziwny uśmieszkiem uśmieszek mówi mówić mówi mówić mówi mówić : : “ “ A a pani pani doktor doktor to to to to wczoraj wczoraj list list zostawiła zostawić zostawiła zostawić zostawiła zostawić na na biurku biurko ” ” – – doktor doktor Halina Halina zawiesza zawieszać zawiesza zawieszać zawiesza zawieszać głos głos . . – – Nikt nikt nic nic powiedział powiedzieć powiedział powiedzieć nie powiedział powiedzieć . . Może może nawet nawet zauważyli zauważyć zauważyli zauważyć nie zauważyli zauważyć . . Ale ale boję bać boję bać boję się bać się boję się bać się i tak i tak . .

Boi boja się się też też mama mama Krzysztofa Krzysztof , , studenta student medycyny medycyna , , który który do do klubu klub zaczął zacząć zaczął zacząć zaczął zacząć przychodzić przychodzić przychodzić przychodzić niedawno niedawno . .

– – Odkryłem odkryć Odkryłem odkryć Odkryłem odkryć swoje swój korzenie korzeń , , no no i i chcę chcieć chcę chcieć chcę się chcieć się chcę się chcieć się czegoś coś więcej dużo dowiedzieć dowiedzieć dowiedzieć dowiedzieć . . Uczę uczyć Uczę uczyć Uczę się uczyć się Uczę się uczyć się hebrajskiego hebrajski . . U u siebie się w w pokoju pokój mam mieć mam mieć mam mieć menorę menora , , izraelskie izraelski plakaty plakata . . Jak jak ktoś ktoś przychodzi przychodzić przychodzi przychodzić przychodzi przychodzić , , od razu od razu wie wiedzieć wie wiedzieć wie wiedzieć . .

Mama mama mówi mówić mówi mówić mówi mówić , , żeby żeby m uważał uważać uważał uważać uważał uważać , , bo bo wychodząc wychodzić wychodząc wychodzić z z klubu klub mogę móc mogę móc mogę móc dostać dostać dostać dostać w w łeb łeb . .

W w łeb łeb musiałby musieć musiałby musieć dawać dawać dawać dawać ktoś ktoś dobrze dobrze poinformowany poinformować poinformowany poinformować . . Na na budynku budynek ma mieć ma mieć nie ma mieć żadnej żaden tabliczki tabliczka . . Jedynie jedynie malutka malutki karteczka karteczka przy przy dzwonku dzwonek na na dole dół informuje informować informuje informować informuje informować , , że że mieści mieścić mieści mieścić mieści się mieścić się mieści się mieścić się tu tu TSKŻ . . A a może móc może móc może móc TSKZ – – kropka kropka nad nad “ “ z z ” ” jest być jest być jest być zatarta zatrzeć zatarta zatrzeć . . Mogłoby móc Mogłoby móc tu tu być być być być równie równie dobrze dobrze Towarzystwo towarzystwo Studentów student Katolickich katolicki Zagłębia zagłębie . . Na na drzwiach drzwi do do klubu klub tabliczka tabliczka informuje informować informuje informować informuje informować jedynie jedynie , , że że mieści mieścić mieści mieścić mieści się mieścić się mieści się mieścić się tam tam “Sekretariat” “sekretariat” . . Czego co – – wiadomo wiadomo nie wiadomo wiadomo . . Sekret sekreta . .